03:18 PM 15/10/2020  |   Lượt xem: 117  | 

Sắc lệnh được ban hành và thực thi đã góp phần quan trọng vào sự thành công của cuộc Tổng Tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

   Cách mạng tháng Tám thành công: nước Việt Nam độc lập, nhân dân được tự do, phấn khởi và tin tưởng vào Chính phủ, chế độ mới. Vấn đề cấp bách đặt ra là củng cố chính quyền Nhà nước về mọi mặt, đặc biệt là xây dựng và củng cố bộ máy hành chính nhà nước.

   Với tầm nhìn xa trông rộng và sự lãnh đạo tài tình sáng suốt, khoa học, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đề nghị “tổ chức càng sớm càng hay cuộc Tổng tuyển cử với chế độ phổ thông đầu phiếu”(1) bầu cơ quan quyền lực cao nhất - Quốc hội của nước Việt Nam.

   Chính phủ lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đã ban hành nhiều sắc lệnh chuẩn bị cho việc thực hiện cuộc Tổng Tuyển cử trong cả nước. Sau gần một tháng hoạt động, Ủy ban dự thảo Thể lệ cuộc tổng tuyển cử đã hoàn thành bản Dự thảo Thể lệ Tổng tuyển cử và đệ trình Chính phủ xem xét. Ngày 17/10/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Sắc lệnh ban hành Thể lệ Tổng tuyển cử trong cả nước. Bản gốc của Sắc lệnh hiện đang được lưu trữ, bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia III, Phông Phủ Thủ tướng. Sắc lệnh nằm trong Tập sắc lệnh được công nhận Bảo vật quốc gia năm 2016.

Sắc lệnh số 51 ngày 17/10/1945 của Chủ tịch Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ban hành thể lệ Tổng tuyển cử.

 

   Sắc lệnh gồm 10 trang, được đánh máy trên nền giấy màu nâu, có bút tích sửa chữa nội dung. Với 12 khoản và 70 điều, Sắc lệnh quy định chặt chẽ, cụ thể và chi tiết các vấn đề về Tổng tuyển cử như: quy định thời gian tổng tuyển cử, quyền ứng cử và bầu cử, vận động tuyển cử, đơn vị tuyển cử, danh sách ứng cử, danh sách bầu cử, tổ chức bầu cử, quy định về trường hợp đặc biệt (nếu tỉnh hoặc thành phố số người ứng cử chưa bằng hoặc vừa đủ số đại biểu định lấy thì cũng cứ bầu như thường), quy định về điểm phiếu, kiểm soát cuộc bầu toàn tỉnh hay thành phố, vấn đề khiếu nại và triệu tập Quốc dân Đại hội...

   Thể lệ Tổng tuyển cử được thông qua là cơ sở pháp lý chỉ đạo, hướng dẫn về cách thức tiến hành cuộc bầu cử Quốc hội, quy định quyền lợi, trách nhiệm của các cơ quan, chính quyền và đối với mỗi công dân Việt Nam. Trong việc thực hiện cuộc bầu cử đầu tiên bầu Quốc hội của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa năm 1946, Sắc lệnh được ban hành và thực thi đã góp phần quan trọng vào sự thành công của cuộc Tổng Tuyển cử.

Chú thích:

Hồ Chí Minh toàn tập, tập 4, trang 7.

Phạm Thị Ngọc Diệp (Trung tâm Lưu trữ quốc gia III)