11:15 AM 11/01/2021  |   Lượt xem: 208  | 

Tài liệu phông Quốc hội có giá trị, ý nghĩa quan trọng, không chỉ minh chứng về hoạt động của cơ quan Quốc hội, mà còn có giá trị về chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, lịch sử dân tộc Việt Nam.

     1. Khái quát tài liu lưu tr Phông Quc hi

     Tài liệu lưu trữ đang bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia III được hình thành trong quá trình hoạt động của cơ quan thuộc bộ máy Nhà nước Trung ương, các Bộ, ngành, các đoàn thể xã hội và các liên khu được thành lập từ những ngày đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa cho tới nay. Đây là những chứng cứ lịch sử phản ánh chân thực, khách quan và toàn diện quá trình thành lập, xây dựng và bảo vệ đất nước Việt Nam độc lập hơn 75 năm qua. Một trong những phông tài liệu có ý nghĩa quan trọng nhất là tài liệu về quá trình hình thành và hoạt động của Quốc hội Việt Nam từ năm 1946 với việc thực hiện cuộc Tổng tuyển cử bầu Quốc hội đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

     Từ khi thành lập đến nay, trải qua 14 khóa Quốc hội, tài liệu về hoạt động của Quốc hội được sản sinh với nhiều loại hình, thành phần: Tài liệu hành chính, tài liệu nghe nhìn và tài liệu hoạt động của các lãnh đạo, cá nhân đại biểu Quốc hội. Chiếm tỷ lệ nhiều nhất là tài liệu hành chính phông Quốc hội. Đến nay, Trung tâm đang bảo quản khoảng 10.000 hồ sơ tài liệu về hoạt động của Quốc hội từ khóa I đến khóa X. Hằng năm, tài liệu của các khóa Quốc hội vẫn tiếp tục được giao nộp về Trung tâm theo quy định.

 

Bìa các cuốn mục lục hồ sơ Phông Quốc hội.

     Nội dung tài liệu phông Quốc hội phản ánh toàn bộ quá trình hoạt động của Quốc hội qua các khóa, thể hiện Quốc hội là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Việt Nam, là cơ quan cao nhất có quyền lập hiến và lập pháp, đại diện cho ý chí và nguyện vọng của toàn thể nhân dân Việt Nam, ban hành, quyết định những chính sách cơ bản về đối nội và đối ngoại cùng những nhiệm vụ kinh tế, xã hội, an ninh, quốc phòng của đất nước qua các thời kỳ. Đồng thời, tài liệu cũng phản ánh về vai trò của Quốc hội trong việc tổ chức và hoạt động của bộ máy Nhà nước, các quan hệ xã hội và hoạt động của công dân và thực hiện quyền giám sát tối cao của Quốc hội đối với các hoạt động của Chính phủ, Nhà nước.

     Trong từng khóa của Quốc hội, tài liệu được sắp xếp, phân loại và hệ thống hóa một cách khoa học, phản ánh khách quan các mặt hoạt động của Quốc hội qua mỗi khóa, như: Tài liệu về bầu cử đại biểu Quốc hội, là những tài liệu liên quan đến công tác bầu cử, gồm những văn bản chủ trương chỉ đạo, hướng dẫn tổ chức bầu cử, về công tác chuẩn bị, tuyên truyền bầu cử, về tổ chức bầu cử và kết quả bầu cử ở các cấp; Tài liệu về các kỳ họp và các phiên họp của Quốc hội, thảo luận, ban hành những quyết sách, đạo luật, các vấn đề quan trọng của đất nước; Tài liệu về hoạt động của Ban Thường trực Quốc hội trước đây và Văn phòng Quốc hội hiện nay gồm: Chương trình, kế hoạch, báo cáo công tác, hồ sơ các phiên họp của Ban Thường trực, lãnh đạo Quốc hội và các hoạt động của đại biểu Quốc hộ, tài liệu về công tác khen thưởng, khiếu nại tố cáo...; Tài liệu về hoạt động của các ban chuyên môn của Quốc hội…

     Tài liệu phông Quốc hội có giá trị, ý nghĩa quan trọng, không chỉ minh chứng về hoạt động của cơ quan Quốc hội, mà còn có giá trị về chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, lịch sử dân tộc Việt Nam.

     2. Phát huy giá trị tài liệu lưu trữ về hoạt động của Quốc hội

     Với nội dung và thành phần tài liệu dồi dào, phong phú, gắn với những chặng đường cách mạng của dân tộc Việt Nam, việc nghiên cứu, tìm hiểu và phát huy giá trị tài liệu lưu trữ phông Quốc hội có ý nghĩa quan trọng, phục vụ công cuộc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc, tuyên truyền và giáo dục truyền thống dân tộc, về vai trò của Quốc hội Việt Nam, phát huy quyền dân chủ của nhân dân.

     Trong thời gian qua, được sự quan tâm của các cấp, các ngành, đặc biệt về việc thực hiện Chỉ thị số 05/2007/CT-TTg, ngày 02/3/2007 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường bảo vệ và phát huy giá trị của tài liệu lưu trữ, công tác phát huy giá trị tài liệu lưu trữ càng được đẩy mạnh. Tài liệu lưu trữ phông Quốc hội và những hoạt động của Quốc hội được giới thiệu rộng rãi đến đông đảo công chúng qua nhiều hình thức khác nhau, như: do Trung tâm chủ trì hoặc phối hợp với các đơn vị, cơ quan thực hiện.

     Về biên soạn sách: Với các chủ đề khác nhau, tài liệu lưu trữ phông Quốc hội và hoạt động của Quốc hội được sử dụng trong biên soạn nhiều cuốn sách khác nhau như sách Tình cảm bạn bè quốc tế với nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp (1946 – 1954), NXB Quân đội Nhân dân, 2006; Nam Bộ kháng chiến qua Tài liệu Lưu trữ tập 1, 2, 3; Hà Nội - Sự việc, sự kiện 1945 – 1954Việt Nam 25 năm trên đường đổi mới; Liên Xô và Việt Nam trong cuộc chiến tranh Đông Dương lần thứ nhất - Hội nghị Giơnevơ năm 1954 - Tuyển chọn văn kiện và tài liệu; Hội nghị Pari – Đường đến hòa bình… đặc biệt tài liệu lưu trữ phông Quốc hội đã được sử dụng biên soạn bộ Tuyển tập Văn kiện Quốc hội phục vụ việc nghiên cứu, tuyên truyền những chính sách, chủ trương đường lối cách mạng Việt Nam…

 

Văn kiện Quốc hội toàn tập.

     Bộ sách Văn kiện Quốc hội toàn tập đã tập hợp, chọn lọc giới thiệu một cách đầy đủ những văn kiện của Quốc hội qua các khóa họp, giúp người đọc có cái nhìn đầy đủ về hoạt động, đóng góp của Quốc hội trong sự nghiệp cách mạng của dân tộc Việt Nam, tra cứu về các lĩnh vực, các ngành...

     Về trưng bày, triển lãm: Đây là hoạt động thường xuyên, thường niên, hằng năm của Trung tâm. Trong mỗi cuộc trưng bày, triển lãm về bất cứ chủ đề nào đa phần đều sử dụng những tài liệu lưu trữ từ phông Quốc hội.

     Những năm gần đây, việc tuyên truyền về hoạt động của Quốc hội được quan tâm, đẩy mạnh. Tài liệu lưu trữ phông Quốc hội không chỉ giới thiệu đan xen trong các cuộc trưng bày, triển lãm do Trung tâm thực hiện liên quan đến những sự kiện trọng đại và những ngày kỷ niệm của đất nước hằng năm, định kỳ theo các kỳ họp của Quốc hội, tài liệu lưu trữ về hoạt động của Quốc hội và các cá nhân lãnh đạo, đại biểu Quốc hội được giới thiệu một cách đầy đủ ngay tại sảnh phòng họp của Quốc hội, thu hút các đại biểu Quốc hội quan tâm. Tài liệu của phông được sử dụng tương đối nhiều, như: Triển lãm về Cuộc đời và sự nghiệp đồng chí Nguyễn Hữu Thọ (năm 2019 do Vụ Thông tin Văn phòng Quốc hội tổ chức), trong tổng số 54 tài liệu được Trung tâm cung cấp danh mục thì có tới 43 tài liệu từ phông Quốc hội; trong Triển lãm “Bầu cử Quốc hội, ngày hội non sông” diễn ra ngày 06/01/2021 tại Sảnh tòa Nhà Quốc hội, Trung tâm cũng cung cấp danh mục với 80 tài liệu, trong đó, số tài liệu thuộc phông Quốc hội chiếm tới 54 tài liệu…

 

Tài liệu lưu trữ Phông Quốc hội được giới thiệu tại trưng bày: Bầu cử Quốc hội, ngày hội non sông nhân kỷ niệm 75 năm Quốc hội Việt Nam tại Tòa nhà Quốc hội, tháng 01/2021.

Đại biểu Quốc hội và khách tham quan các cuộc trưng bày tài liệu lưu trữ tại Nhà Quốc hội.

     Về video, clip: Trung tâm đã chủ động và phối hợp với các kênh truyền hình VTV, truyền hình Quốc hội, Quốc phòng, Truyền hình nhân dân, Thông tấn... thực hiện các phim, phóng sự giới thiệu tài liệu lưu trữ sử dụng tài liệu lưu trữ phông Quốc hội và hoạt động của Quốc hội. Quốc hội khóa I, Bác Tôn và Quốc hội Khóa I.

     Ngoài ra, tài liệu lưu trữ phông Quốc hội còn được sử dụng thực hiện các ấn phẩm, album, sưu tập theo các chủ đề như: Một số hoạt động của Nguyên Phó Thủ tướng Trần Hữu Dực; Di cảo cụ Huỳnh Thúc Kháng và làm tờ rơi giới thiệu về chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức của Trung tâm và thành phần tài liệu bảo quản tại Trung tâm… Cùng với đó, nhiều bài viết công bố giới thiệu tài liệu lưu trữ đã được cán bộ Trung tâm lựa chọn, khai thác nhiều tài liệu lưu trữ từ phông Quốc hội.

     Công tác phục vụ độc giả tra cứu, khai thác tài liệu lưu trữ, tùy thuộc vào chủ đề nghiên cứu, tìm hiểu khác nhau, tài liệu phông Quốc hội cũng là một phông quan trọng hàng đầu được ưu tiên rà soát để phục vụ các nhu cầu của độc giả.

     Nhìn chung, công tác phát huy giá trị tài liệu lưu trữ phông Quốc hội bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia III được thực hiện mang tính chất thường xuyên, không chỉ có tác dụng về mặt chính trị xã hội, tuyên truyền, giáo dục truyền thống lịch sử dân tộc, kỷ niệm các ngày lễ lớn, các sự kiện trọng đại của đất nước, các sự kiện tiêu biểu của Quốc hội hay về cá nhân lãnh đạo và đại biểu Quốc hội cũng như phát huy vai trò quyền làm chủ của nhân dân mà còn có tác dụng phát huy giá trị của tài liệu lưu trữ, nhằm góp phần đưa tài liệu lưu trữ đến gần với nhân dân. Đồng thời, góp phần nâng cao giá trị, hiệu quả sử dụng tài liệu lưu trữ.

     Tuy nhiên, việc phát huy giá trị tài liệu lưu trữ phông Quốc hội còn hạn chế, số lượng tài liệu đưa ra giới thiệu với công chúng còn ít so với thực tế tài liệu đang được lưu trữ, bảo quản tại Trung tâm. Vì vậy, trong thời gian tới, tài liệu lưu trữ phông Quốc hội cần được quan tâm, giới thiệu nhiều hơn với các hình thức phong phú, đa dạng nhằm tăng cường hơn nữa hiệu quả phát huy giá trị, ý nghĩa nội dung của tài liệu, qua đó tăng thêm niềm tin đối với Quốc hội Việt Nam./.                                                                                                                                                                                                                                                        

Thiên Lý (Trung tâm Lưu trữ quốc gia III)