Ngày 2 tháng 9 năm 1945, tại Quảng trường Ba Đình - Hà Nội, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trịnh trọng đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (nay là Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam), nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Châu Á.

       Ngay sau ngày độc lập, Đảng và Nhà nước đã có những sách lược đúng đắn nhằm giữ vững chính quyền non trẻ vừa mới được thành lập, đứng trước những thử thách và khó khăn tưởng chừng khó vượt qua.

         Bờ cõi vẫn chưa yên tiếng súng, dân tộc ta lại đương đầu với cuộc trường kỳ kháng chiến, chống thực dân. Trải qua 9 năm kháng chiến kết thúc bằng chiến thắng Điện Biên phủ lẫy lừng, ngày 10 tháng 10 năm 1954 ta tiếp quản Thủ đô Hà Nội, Trung ương Đảng và Chính phủ đã trở về Thủ đô trong niềm hân hoan của nhân dân cả nước, miền Bắc được hoàn toàn giải phóng.

         Nhưng niềm khát vọng độc lập, thống nhất vẫn chưa thành hiện thực. Sau Hiệp định Genève (1954), thực dân Pháp tiếp tục gây hành động phá hoại Hiệp định. Đế quốc Mỹ thực hiện âm mưu xâm lược miền Nam Việt Nam với ý đồ biến miền Nam Việt Nam thành thuộc địa kiểu mới và căn cứ quân sự, dùng miền Nam làm bàn đạp tiến công miền Bắc, ngăn chặn làn sóng cách mạng giải phóng dân tộc và cách mạng xã hội chủ nghĩa ở khu vực Đông Nam Á. Dân tộc ta bước vào cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước vì hòa bình, độc lập, thống nhất Tổ quốc.

       Trong cuộc kháng chiến ấy, miền Bắc tiến hành công cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa và là hậu phương lớn của cả nước, chi viện cho tiền tuyến. Nhân dân hai miền Nam - Bắc đoàn kết một lòng, kiên quyết đánh Mỹ, cứu nước, đánh bại nhiều âm mưu leo thang chiến tranh tại niềm Nam Việt Nam của đế quốc Mỹ. Đại thắng mùa Xuân năm 1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước, đưa cả nước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên của độc lập, tự do và xây dựng chủ nghĩa xã hội.

         Nhân kỷ niệm 70 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945-2/9/2015), nhằm tái hiện quá trình giành độc lập và thống nhất của đất nước, Website Văn thư, Lưu trữ Việt Nam chọn lọc những tài liệu lưu trữ đã được giới thiệu tại các trưng bày, triển lãm tài liệu của Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước trong thời gian qua giới thiệu tới độc giả để tái hiện một phần cuộc Cách mạng vĩ đại của nhân dân ta trong thế kỷ XX và những thành tựu của đất nước trong 70 năm xây dựng và phát triển, qua đó góp phần giáo dục lòng yêu nước, tự hào dân tộc của nhân dân và nâng cao hiệu quả, giá trị của tài liệu lưu trữ.

         Tài liệu lưu trữ được giới thiệu theo các chủ đề: